Nederlandlingvaj   ĵurnal-artikoloj

tradukitaj en Esperanton
fare de Toon Witkam


fonto:
la Nederlanda ĵurnalo NRC
http://www.nrc.nl/handelsblad/van/2015/maart/18/xis-vier-allesomvattende-principes-1477972
tradukis ĝin (el la Nederlanda en Esperanton) Toon Witkam

La Kvar Ĉiotraktantaj Principoj de Xi

Laŭ ekzemploj de Mao kaj Deng, la gvidanto de Ĉinio venas kun nova, sur ‘profunda pensado’ bazita socio-vizio.

NRC 18 marto 2015

 

Fare de nia korespondanto
Oscar Garschagen en PEKINO

 

Por ŝatantoj de lerte numeritaj sloganoj kaj teorioj pri utopia marksismo, Ĉinio estas Valhalo. Estas fera leĝo ke la plej supera gvidanto, frue aŭ malfrue, prezentu ĉiotraktantan, historie fidindan kaj sekvoriĉan vizion, por fari kredindan, legitimi, sian politikon. Komence de sia dekjara ofic-periodo, partiestro, prezidanto de la Milita Komisiono kaj prezidento Xi Jiping disfaldis sian duan, "sur profunda pensado" bazitan, strategion.

Unue estis la agrable sonanta ‘Ĉina Revo’, nun estas la teorio de la ‘Kvar Ĉiotraktantaj Principoj’. En decembro parolis Xi pri tio en la kamparo; en februaro ŝtataj amaskomunikiloj iniciatis ofensivon, kaj ĉisemajne ‘Prezidanto Xi’ por la tri mil reprezentantoj en la Granda Popola Halo aldonis plian klarigon pri siaj ‘Kvar Ĉiotraktantaj Principoj’ kaj ‘la vojo antaŭen’.

Por la kamaradoj el la provinco estis preskaŭ magia momento, kiu profunde impresis ilin, kiam Xi, kiel ĉiam ridetanta kaj ŝanĝiĝeme sen kravato, iris al la diversaj delegacioj por - laŭ la Popola Ĵurnalo - "pridiskuti brilajn elpensaĵojn". En la propraj vortoj de Xi tio koncernas strategion por "realigi la Ĉinan Revon kaj akceli la renaskiĝon de la Ĉina popolo". Multaj deputitoj reiris hejmen profunde kortuŝitaj, kun la firma intenco funde pristudi la ‘Kvar Ĉiotraktantajn Principojn’.

En klasika Ĉina la ‘strategia vizio’ de Xi sonas pli flua kaj eleganta ol en la Nederlanda aŭ la Angla. Tio esence signifas ke sub lia gvidado en Ĉinio "laŭ ĉiotraktanta maniero estas konstruata modere prospera nacio, laŭ ĉiotraktanta maniero estas efektivigataj reformoj, laŭ ĉiotraktanta maniero estas pligrandigata la juroŝtato, kaj laŭ ĉiotraktanta maniero estas plifortigata kaj disciplinata la partio". Jen resume la ‘Kvar Ĉiotraktantaj Principoj’, kiuj konstituas la plej altan politikan saĝecon kaj en la venontaj jaroj revenos.

Senigitaj de ĉiu tumulto, la sloganoj povus esti tradukataj kiel la kvar ĉefaj prioritatoj de Xi ĝis 2022, la jaro en kiu li demisios. Ĉefaj prioritatoj kiuj estas vortigitaj tre ĝeneralaj kaj enhavas malmultajn konkretajn detalojn. Xi volas - libere tradukite - fari Ĉinion, ĝuste kiel liaj antaŭuloj, ekonomie kaj politike prospera, kaj certigi la potencpozicion de la partio en ŝanĝiĝanta mondo.

Kvankam ekde la morto de la Granda Direktilisto Mao Zedong personkulto oficiale ne plu estas permesata, ĉirkaŭ la plej alta partiestro ja aŭro de netuŝebleco kaj nevenkebleco estas kreata: ĉe Xi multe pli ol ĉe antaŭulo Hu Jintao, la senverva gvidanto kiu eniras la historilibrojn kiel viro de ‘Scienca Vizio al Disvolviĝo’ kaj ‘La Ok Estimindaĵoj kaj la Ok Hontoj’.

Altkleraj politikaj sciencistoj de la partio-lernejoj elĉerpiĝas en laŭdo pri la kapableco de Xi por formi novan politikan teorion; la partia gazetaro produktas unu post la alia plurmediajn aldonojn, ofte brilajn, kaj la ĉefkomentisto de la Popola Ĵurnalo skribas preskaŭ ĉiutage 2.000 vortojn da komento pri la "interrilatigitaj sistemoj kiuj kaŝiĝas malantaŭ ĉiu el la Kvar Ĉiotraktantaj Principoj".

Kiu serĉadas pli ekzaktan, praktikan signifon, se temas pri reformoj de ekonomio kaj justica aparato, perdiĝas en labirinto de kripta parti-ĵargono. La svageco de la sloganoj, laŭ politika komentisto Zhang Ming de la Universitato Renmin, donas al la gvidantoj sufiĉan spacon por reagi je ŝanĝiĝantaj cirkonstancoj: "Estas konataj ideoj en nova pakumo". Rimarkinda li trovas ke Xi kaj la partia gazetaro referencas al Deng Xiaoping, gvidanto kiu en la jaroj 80 kaj 90 la merkat-reformojn iniciatis. Pri Mao (‘Detruu la Kvar Oldulojn’ kaj ‘Lasu Cent Florojn Flori’) aŭ Jiang Zemin li apenaŭ parolas.

Ankaŭ Deng havis sloganojn, eble la plej konkretajn el ĉiuj. Li komencis post la morto de Mao kun la ‘Kvar Modernigoj’, kiujn li poste ŝanĝis al la ‘Kvar Kardinalaj Principoj’. Metu apud tio la ‘Kvar Ĉiotraktantajn Principojn’ de Xi, kaj la similecoj tuj fariĝas evidentaj: daŭrigi la ekonomiajn reformojn, konservante la partian superregadon, koncize dirite ‘marksismo kun Ĉinaj rekoniloj’.

 

 

Resume, sloganoj de kvar Ĉinaj gvidantoj:

 

‘Detruu la Kvar Oldulojn’

‘Lasu Cent Florojn Flori’

Mao Zedong (1949-1976)

 

‘Kvar Modernigoj’

‘Kvar Kardinalaj Principoj’

Deng Xiaoping (1978-1992)

 

‘La Ok Estimindaĵoj’

‘La Ok Hontoj’

Hu Jintao (2003-2013)

 

‘Ĉina Revo’

‘La Kvar Ĉiotraktantaj Prinicipoj’

Xi Jinping (2013-hodiaŭ)

 

 

 

 

Ĉiuj artikoloj   |  




© junio 2017 Toon Witkam | Powered by RosyGrass
Hosted by Bluehost.com